Γιάννης Γραμματόπουλος: Για τη φαντασίωση του γυναικείου μαζοχισμού | 2

Στο φετινό μας μάθημα θα ασχοληθούμε με το ζήτημα του γυναικείου μαζοχισμού, όπως αναδύεται στη θεωρητική επεξεργασία του Φρόυντ, του Λακάν, αλλά και στο σύγχρονο πολιτισμό. Στο κατ’ εξοχήν κείμενο κατασκευής της μαζοχιστικής φαντασίωσης “Δέρνουν ένα παιδί”, που βασίζεται κυρίως σε αφηγήσεις γυναικών, ο Φρόυντ επιχειρεί να κατασκευάσει μια συμμετρία μεταξύ της ανδρικής και της γυναικείας εκδοχής της. Όμως, στο “Οικονομικό πρόβλημα του μαζοχισμού”, πέντε χρόνια αργότερα, ορίζει έναν τύπο μαζοχισμού ως κατ’ εξοχήν “γυναικείο”, τοποθετώντας με σαφήνεια αυτό το φαινόμενο απ’ τη γυναικεία πλευρά. Αυτή η πρόταση κινητοποιεί ψυχαναλύτριες όπως η Helene Deutsch και η Joan Riviere, να συμβάλουν με θεωρητικές επεξεργασίες αλλά και κλινικό υλικό στην επικύρωση αυτής της θεωρίας. Ο Λακάν προσεγγίζει το ζήτημα διαφορετικά. Προτείνει να διορθώσουμε την πρόταση του Φρόυντ για έναν μαζοχισμό εξ ορισμού γυναικείο, και χαρακτηρίζει, σε έναν αριθμό αναφορών το “γυναικείο μαζοχισμό” ως ανδρική φαντασίωση. Παρά το γεγονός πως πρόκειται για μια επίφαση, η πίστη σ’ αυτή τη φαντασίωση δεν παύει και συνεχίζει, μάλιστα, να κρατά μια θέση τόσο στην ερωτική ζωή των ζευγαριών όσο και σε, έως πρόσφατα, περιθωριακά φαινόμενα του πολιτισμού, όπως η πορνογραφία και ο αντιδραστικός, συνωμοσιολογικός λόγος τύπου Ανδρόσφαιρας. Στο μάθημά μας θα μελετήσουμε την ψυχαναλυτική βιβλιογραφία, εξερευνώντας τις συντεταγμένες μιας τόσο ισχυρής καίτοι ψευδόμενης φαντασίωσης.
Ημερομηνία: 22.03.27
Ώρα: 21:00 – 22:30